– คนเรามีสิทธิ์เลือกที่ จะตาย หรือไม่

lif01270152p1วงเสวนาหมอรุมค้าน! สิทธิผู้ป่วยเลือก “บทจบชีวิต”

“การให้สิทธิผู้ป่วยเลือกจะจบชีวิต” โดยปฏิเสธการรักษาพยาบาลในวาระสุดท้ายของชีวิต ยังเป็นข้อถกเถียงยังไม่ตกผลึก โดยในเวทีเสวนา “พิจารณาร่างกฎกระทรวงการดำเนินการตามหนังสือแสดงเจตนาไม่ประสงค์รับบริการสาธารณสุข” ตามมาตรา 12 แห่ง พ.ร.บ.สุขภาพแห่งชาติ พ.ศ.2550 ซึ่งจัดโดยสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.) เมื่อวันที่ 26 มกราคม ที่ผ่านมา ที่สภาการพยาบาล กระทรวงสาธารณสุข ก็ยังมีข้อถกเถียงแทบทุกประเด็น

ตาม พ.ร.บ.สุขภาพแห่งชาติ มาตรา 12 ระบุว่า บุคคลมีสิทธิ ทำหนังสือแสดงเจตนาไม่ประสงค์จะรับบริการสาธารณสุขที่เป็นไปเพียงเพื่อยืดการตายในวาระสุดท้ายของชีวิตตน หรือเพื่อการยุติการทรมานจากการเจ็บป่วยได้ โดยการดำเนินการให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง

โดย รศ.นพ.วิสูตร ฟองศิริไพบูลย์ รองคณบดีคณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล แสดงความเห็นว่า รายละเอียดที่กำหนดในร่างกฎกระทรวงฉบับนี้ ยังไม่สมบูรณ์เพียงพอ ควรมีการแก้ไขให้มีความชัดเจน รอบคอบมากขึ้น เพราะตามเจตนารมณ์ของมาตรา 12 กำหนดให้การใช้สิทธิเลือกจะเสียชีวิตต้องการตัดสินใจของ “ตน” ซึ่งก็คือ ผู้ป่วย เท่านั้น แต่ในร่างกฎกระทรวง กลับกำหนดให้มีพยาน และคนใกล้ชิด ที่มีหน้าที่ตัดสินใจวางแผนการรักษาของผู้ป่วยได้อีก ซึ่งเป็นเรื่องที่ไม่สมควร

“การตัดสินใจเลือกจะตาย เป็นเรื่องที่จะมอบอำนาจให้คนอื่นมาตัดสินใจแทนไม่ได้ แม้ว่าจะเป็นญาติ เป็นลูก ภรรยา หรือแม่ ก็ไม่ควร เพราะในทางปฏิบัติจะยิ่งเกิดความยุ่งยาก เพราะในหมู่ญาติด้วยกันเองก็อาจมีความขัดแย้งทางความคิดได้ สุดท้ายจะกลายเป็นปัญหาเชิงปฏิบัติในหมู่แพทย์ พยาบาลได้ โดยเฉพาะแพทย์ประจำห้องฉุกเฉิน หรือห้องไอซียู มีความเสี่ยงที่สุด เพราะที่มีผู้ป่วยฉุกเฉินเข้ารักษาอย่างต่อเนื่อง” รศ.นพ.วิสูตรกล่าว

นพ.อำนาจ กุสลานันท์ รักษาการเลขาธิการแพทยสภา กล่าวว่า กังวลว่าร่างกฎกระทรวงฉบับนี้หากมีผลบังคับใช้เมื่อใด จะยิ่งเป็นการเพิ่มภาระให้กับแพทย์ โดยเฉพาะกรณีที่ผู้ป่วยถูกส่งมาที่โรงพยาบาลในสภาพที่ไม่รู้สึกตัว หรืออาการแย่มาก แต่แพทย์ไม่ทราบว่ามีหนังสือแสดงเจตนาปฏิเสธการรักษา ในทางกลับกันหากผู้ป่วยมีญาตินำใบแสดงเจตนามาแสดงให้แพทย์เห็นแต่มีหลายฉบับเพราะญาติมีปัญหาขัดแย้ง ปัญหามรดกต่างๆ แพทย์จะต้องมีหน้าที่พิสูจน์ถูกผิดด้วยหรือไม่ แล้วจะทราบได้อย่างไรว่าฉบับไหนฉบับจริง ฉบับไหนใหม่ที่สุด

“ที่กังวลที่สุดคือ ในทางปฏิบัติ แพทย์จะสามารถปฏิเสธการรักษาได้หรือไม่ หากเป็นผมก็คงจะต้องรักษาชีวิตของผู้ป่วยไว้ก่อน คงไม่สามารถถอดสายออกซิเจนได้ หรือแม้แต่จะให้พยาบาลทำแทน ก็คงจะไม่มีใครกล้าทำอยู่ดี” นพ.อำนาจกล่าว

ด้าน นพ.อำพล จินดาวัฒนะ เลขาธิการคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ กล่าวว่า ที่ผ่านมาได้มีการยกร่างกฎกระทรวง และเปิดรับฟังความคิดเห็นจากผู้ทรงคุณวุฒิ และผู้เกี่ยวข้องมาแล้วถึง 4 ครั้ง เพื่อให้เกิดความสมบูรณ์ และรอบคอบที่สุด ซึ่งหลังจากนี้จะนำไปปรับแก้ และเปิดรับฟังความเห็นเป็นครั้งสุดท้ายในวันที่ 11 กุมภาพันธ์ นี้

สาระสำคัญ หนังสือแสดงเจตนาไม่ประสงค์จะรับบริการสาธารณสุข

1.เป็นการนิยามความหมายของคำสำคัญ 4 ลักษณะ คือ หนังสือแสดงเจตนา บริการสาธารณสุข วาระสุดท้ายของชีวิต และการทรมานจากการเจ็บป่วย

2.สาระสำคัญของหนังสือแสดงเจตนาเพื่อปฏิเสธการรักษาที่มีลักษณะยืดการตาย ซึ่งกฎหมายไม่กำหนดเนื้อหาและรูปแบบหนังสือ แต่ควรระบุ ชื่อ สกุล เพศ อายุ ผู้ทำหนังสือ ที่อยู่ เบอร์โทรศัพท์ที่ติดต่อได้ รวมถึงสภาพความเจ็บป่วย วัน เดือน ปี ที่แสดงเจตนา และต้องมีพยานรับรองอย่างน้อย 2 คน

3.ให้ระบุบุคคลใกล้ชิดที่ผู้ทำหนังสือแสดงเจตนาไว้วางใจ เพื่อทำหน้าที่ตัดสินใจตามความประสงค์ของเจ้าของหนังสือ

4.รายละเอียดอื่นๆ ของหนังสือเจตนา เช่น ประสงค์จะเสียชีวิตที่บ้าน หรือการเยียวยาทางจิตใจ เช่น การสวดมนต์ เป็นต้น

5.การเพิกถอนหนังสือแสดงเจตนา สามารถยกเลิก แก้ไขหรือเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลา โดยให้ยึดฉบับใหม่ที่สุด

6.ในกรณีที่ผู้ป่วยมีหนังสือแสดงเจตนาปฏิเสธการรักษา แพทย์ พยาบาล จะต้องปฏิบัติตาม

7.หากแพทย์ พยาบาล ยังให้การรักษาผู้ป่วย โดยที่ขัดกับหนังสือแสดงเจตนา ผู้ป่วยรวมถึงญาติผู้ป่วย ไม่ต้องรับผิดชอบค่าใช้จ่ายรักษาพยาบาลในทุกกรณี

ทั้งนี้ หากแพทย์ พยาบาล ผู้เกี่ยวข้อง ไม่ปฏิบัติตาม ก็ถือว่าไม่มีความผิดแต่อย่างใด เพราะใน พ.ร.บ.สุขภาพแห่งชาติ ไม่ได้กำหนดบทลงโทษสำหรับผู้ฝ่าฝืนหรือละเมิด

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s